-(으)니까 vs -아/어서: สั่ง/ขออย่างสุภาพ
เคลียร์ -(으)니까 vs -아/어서 ด้วยผังตัดสินใจว่า “ใช้คำสั่งได้ไหม?”, คู่เทียบสั้น 10 ชุด และตัวอย่างเขียนใหม่ให้เหมาะกับที่ทำงาน—ให้เหตุผลโดยไม่ฟังห้วน
ผังตัดสินใจว่า “ใช้คำสั่งได้ไหม?” พร้อมแบบฝึกเขียนใหม่เพื่อลดความเสี่ยงเรื่องโทษกัน ช่วยให้ใช้ -(으)니까 vs -아/어서 ได้ถูกและไม่ฟังเหมือนเหน็บแนม.
คำตอบสั้นๆ
-(으)니까-(eu)nikka มักใช้รองรับคำสั่ง/ข้อเสนอ (“ดังนั้นทำ X”) ได้เป็นธรรมชาติ ส่วน -아/어서-a/eoseo มักอธิบายเหตุ → ผล (และมักฟังเหมือนอธิบายมากกว่า ไม่เหมือนโทษใคร).
Quick cheat sheet
สำนวนในบทความนี้
ใช้เมื่อไหร่ถึงจะเหมาะ
ใช้ -(으)니까-(eu)nikka เมื่อ “เหตุผล” ของคุณตั้งใจจะรองรับสิ่งที่จะตามมา—โดยเฉพาะเมื่อสิ่งถัดไปเป็นคำสั่งหรือข้อเสนอแนะ
กับดักที่เจอบ่อยในชีวิตจริง: เคยส่งข้อความหาเพื่อนร่วมทีมด้วยรูปแบบ “เหตุผล + ขอให้ทำ” โดยใช้ -(으)니까-(eu)nikka แล้วอีกฝ่ายอ่านเหมือน “เพราะคุณทำพลาด…” ทั้งที่ตั้งใจแค่ “ในสถานการณ์นี้…” ไวยากรณ์ถูก แต่โทนไม่ถูก
คู่เทียบสั้น (เทียบกับ -아/어서)
นี่คือการแก้ “ผิด → ถูก” ที่พบบ่อยตอนคุณกำลังจะสั่ง/ชวนทำ (การทดสอบว่าเป็นคำสั่งได้ไหม):
*늦어서 서둘러.*neujeoseo seodulreo. →늦으니까 서둘러.neujeunikka seodulreo. — คุณสายแล้ว ดังนั้นรีบหน่อย*바빠서 먼저 가.*bappaseo meonjeo ga. →바쁘니까 먼저 가.bappeunikka meonjeo ga. — คุณยุ่ง ดังนั้นไปก่อนเลย*비가 와서 우산 가져가.*biga waseo usan gajyeoga. →비가 오니까 우산 가져가.biga onikka usan gajyeoga. — ฝนตกอยู่ ดังนั้นเอาร่มไปด้วย*시간이 없어서 빨리 해.*sigani eopseoseo ppalri hae. →시간이 없으니까 빨리 해.sigani eopseunikka ppalri hae. — เราไม่มีเวลา ดังนั้นทำให้เร็วๆ*배고파서 밥 먹자.*baegopaseo bap meokja. →배고프니까 밥 먹자.baegopeunikka bap meokja. — ฉันหิว ดังนั้นไปกินข้าวกัน
ตัวอย่าง
지금 비가 오니까 우산 가져가.jigeum biga onikka usan gajyeoga. — ตอนนี้ฝนตกอยู่ ดังนั้นเอาร่มไปด้วย회의가 곧 시작하니까 휴대폰은 무음으로 해 줘.hoeuiga got sijakhanikka hyudaeponeun mueumeuro hae jwo. — ประชุมกำลังจะเริ่มแล้ว ดังนั้นช่วยตั้งมือถือเป็นเงียบด้วย내일 일찍 일어나야 하니까 오늘은 먼저 잘게.naeil iljjik ireonaya hanikka oneureun meonjeo jalge. — พรุ่งนี้ต้องตื่นเช้า ดังนั้นวันนี้ขอนอนก่อนนะ네가 그렇게 말하니까 좀 서운했어.nega geureotge malhanikka jom seounhaesseo. — พอคุณพูดแบบนั้นแล้วมันรู้สึกน้อยใจนิดหน่อย (ประโยคนี้อาจฟังตรง ควรดูอารมณ์/สถานการณ์)
ใช้เมื่อไหร่ถึงจะเหมาะ
ใช้ -아/어서-a/eoseo เมื่อคุณกำลังเชื่อมเหตุไปสู่ผลลัพธ์ (ข้อเท็จจริง → ผล) หรือเมื่อคุณกำลังอธิบาย/ขอโทษด้วยโทนกลางๆ แบบรายงาน
ในที่ทำงาน -아/어서-a/eoseo มักเป็นตัวเลือกที่ปลอดภัยกว่าสำหรับประโยคแนว “เกิดอะไรขึ้น” และ “ขอโทษ”:
늦어서 죄송합니다.neujeoseo joesonghapnida. — ขอโทษที่มาสายครับ/ค่ะ
ข้อจำกัดสำคัญที่ควรจำ: โดยทั่วไป -아/어서-a/eoseo มัก ไม่ ใช้เพื่อรองรับคำสั่ง/คำขอโดยตรง (แบบ “ดังนั้นช่วยทำ X”). ถ้าต้องการ “อธิบาย + ขอร้อง” ให้ใช้ -(으)니까-(eu)nikka ในประโยคเดียว หรือแยกเป็นสองประโยค (อธิบายก่อน แล้วค่อยขอร้องทีหลัง)
คู่เทียบสั้น (เทียบกับ -(으)니까)
นี่คือคู่ที่ -아/어서-a/eoseo ฟังเป็นธรรมชาติกว่า (โดยเฉพาะคำขอโทษและการรายงานแบบกลางๆ). บางคู่ใช้ได้ทั้งสองแบบ ต่างกันที่โทนเป็นหลัก
늦으니까 죄송합니다.neujeunikka joesonghapnida. →늦어서 죄송합니다.neujeoseo joesonghapnida. — ประโยคขอโทษมักชอบ-아/어서-a/eoseo มากกว่า제가 확인을 못 했으니까 죄송합니다.jega hwagineul mot haesseunikka joesonghapnida. →제가 확인을 못 해서 죄송합니다.jega hwagineul mot haeseo joesonghapnida. — เช่นกัน:-아/어서-a/eoseo ฟังมาตรฐานและเป็นมืออาชีพ길이 막히니까 좀 늦었어요.giri makhinikka jom neujeosseoyo. →길이 막혀서 좀 늦었어요.giri makhyeoseo jom neujeosseoyo. — ทั้งคู่ได้;-아/어서-a/eoseo ฟังเหมือนรายงานข้อเท็จจริงมากกว่า자료가 없으니까 진행이 안 됐어요.jaryoga eopseunikka jinhaei an dwaesseoyo. →자료가 없어서 진행이 안 됐어요.jaryoga eopseoseo jinhaei an dwaesseoyo. — ทั้งคู่ได้;-아/어서-a/eoseo อ่านเป็นรายงานเหตุ→ผลตรงๆ피곤하니까 먼저 갈게요.pigonhanikka meonjeo galgeyo. →피곤해서 먼저 갈게요.pigonhaeseo meonjeo galgeyo. — ทั้งคู่ได้;-아/어서-a/eoseo ฟังเหมือนอธิบายเฉยๆ ไม่เหมือน “กำลังให้เหตุผลยืนยัน”
ตัวอย่าง
길이 막혀서 10분 정도 늦을 것 같아요.giri makhyeoseo 10bun jeongdo neujeul geot gatayo. — รถติด เลยคิดว่าน่าจะสายประมาณ 10 นาที정리가 안 돼서 다시 보내 드릴게요.jeongriga an dwaeseo dasi bonae deurilgeyo. — จัดไม่เรียบร้อย เลยจะส่งให้อีกครั้งนะครับ/ค่ะ소리가 커서 집중이 잘 안 돼요.soriga keoseo jipjui jal an dwaeyo. — เสียงดัง เลยโฟกัสได้ไม่ดี제가 착각해서 잘못 보냈어요.jega chakgakhaeseo jalmot bonaesseoyo. — ฉันเข้าใจผิดเลยส่งผิดไป
ตารางเปรียบเทียบ
| -(으)니까 | -아/어서 | |
|---|---|---|
| ความหมาย | เหตุผลที่รองรับสิ่งที่จะตามมาได้ | เหตุ → ผล / การอธิบาย |
| โทน | อาจฟังเหมือน “ตัดสิน/ตำหนิ” ถ้าพุ่งไปที่ผู้ฟัง | มักฟังเหมือนอธิบายมากกว่า |
| ปลอดภัยในที่ทำงาน? | บางครั้ง (แต่ระวังโทนโทษกัน) | มักใช่ โดยเฉพาะคำขอโทษ |
| ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย | ใช้ในคำขอโทษให้ฟัง “มีเหตุผล” เกินไป | ฝืนใช้ก่อนคำสั่ง/ข้อเสนอ |
ผังตัดสินใจ
- ถ้าประโยคถัดไปเป็นคำสั่ง/คำขอ/หรือ “ชวนทำ…” → เลือก
-(으)니까-(eu)nikka. - ถ้าคุณกำลังเล่าว่าเกิดอะไรขึ้น ให้บริบท หรือขอโทษ (อยากได้โทนกลางๆ แบบอธิบาย) → เลือก
-아/어서-a/eoseo. - ถ้าคุณแค่บอกเหตุผลสำหรับแผน/การกระทำของตัวเอง ทั้งสองแบบใช้ได้;
-(으)니까-(eu)nikka อาจฟังเหมือน “นี่คือเหตุผลของฉัน” มากกว่า ส่วน-아/어서-a/eoseo มักฟังเหมือนรายงานข้อเท็จจริง
แบบฝึกเขียนใหม่เพื่อลดความเสี่ยงการโทษกัน
เขียนใหม่ให้ความหมายเดิม แต่ลดโทน “คุณผิด”:
네가 늦었으니까 회의가 밀렸어.nega neujeosseunikka hoeuiga milryeosseo. →회의가 좀 늦어졌네.hoeuiga jom neujeojyeotne. — ตัดการโฟกัสที่ “คุณ” ออก확인을 안 했으니까 이런 문제가 생겼잖아.hwagineul an haesseunikka ireon munjega saenggyeotjanha. →확인이 안 된 부분이 있어서 문제가 생긴 것 같아.hwagini an doen bubuni isseoseo munjega saenggin geot gata. — โฟกัสที่สถานการณ์ ไม่ใช่คน제가 놓쳤으니까 죄송합니다.jega notchyeosseunikka joesonghapnida. →제가 놓쳐서 죄송합니다.jega notchyeoseo joesonghapnida. — รูปแบบขอโทษที่เป็นมาตรฐาน제가 착각했으니까 다시 보내 주세요.jega chakgakhaesseunikka dasi bonae juseyo. →제가 착각한 것 같아요. 다시 보내 주실 수 있을까요?jega chakgakhan geot gatayo. dasi bonae jusil su isseulkkayo? — เลี่ยง-아/어서 + คำขอ-a/eoseo + คำขอ ด้วยการแยกเป็นสองประโยค
ขั้นต่อไป
- เขียน 2 เวอร์ชันของ “ฉันกำลังจะสาย ดังนั้นช่วยเริ่มก่อนโดยไม่ต้องรอฉัน”:
- เวอร์ชัน A (ประโยคเดียวใช้
-(으)니까-(eu)nikka). - เวอร์ชัน B (สองประโยค): อธิบายด้วย
-아/어서-a/eoseo ก่อน แล้วค่อยขอร้องแยกต่างหาก (อย่าต่อคำขอเข้ากับ-아/어서-a/eoseo โดยตรง)
- เวอร์ชัน A (ประโยคเดียวใช้
- เขียนประโยคนี้ใหม่ให้ฟังไม่ห้วนในแชตที่ทำงาน โดยแยกเป็น “อธิบาย + ตามด้วยประโยคที่นุ่มขึ้น”:
지금 바쁘니까 나중에 말해.jigeum bappeunikka najue malhae.